8 nhân tố nguy cơ dẫn đến bệnh suy giãn tĩnh mạch

Phụ nữ sinh nở lắm lần, đối tượng táo bón kinh niên, làm cho việc đứng hoặc ngồi lâu... có nguy cơ mắc bệnh dãn tĩnh mạch chân.

Những người mắc bệnh giãn tĩnh mạch thường không nhận biết được bệnh của mình, thường gặp nhầm lẫn với các bệnh xương khớp khác. Nếu được phát hiện và điều trị tối ưu ngay từ ban đầu thì việc chữa bệnh rất đơn thuần. Phát hiện trễ, tĩnh mạch đã bị loét, lưu thông nước, có khả năng dẫn đến hiện tượng giãn to toàn bộ hệ tĩnh mạch, ứ đọng hệ thống, gây viêm loét, nhiễm trùng rất khó chữa.

Tuổi tác

Tuổi tác là nhân tố được nghiên cứu thứ nhất trong mối tác động với bệnh tĩnh mạch. Hiện nay các nhà nghiên cứu đều ghi nhận tuổi cao là tác nhân tăng thêm nguy cơ suy tĩnh mạch mạn tính và giãn tĩnh mạch chi dưới. Độ tuổi thường mắc bệnh suy giãn tĩnh mạch là từ 45 đến 50 tuổi trở lên. Tuổi càng cao, giãn tĩnh mạch thường càng nặng nề hơn.

Giới tính

Nhiều nghiên cứu khoa học cho thấy, bệnh giãn tĩnh mạch thường xuất hiện ở nữ giới hơn là nam giới. Cứ khoảng 2-3 người bệnh nữ mắc bệnh thì mới có một bệnh nhân nam bị giãn tĩnh mạch. Đối tượng ta nhận thấy đối với suy tĩnh mạch mãn tính, tỷ lệ mắc bệnh giữa nam và nữ là tương đương nhau. Sự khác biệt về mặt tỷ lệ bị bệnh giữa nam và nữ trong giãn tĩnh mạch được lý giải có lẽ là vì nữ giới thường phải trải qua thời gian mang thai.

Trong những nghiên cứu lớn, đa trung tâm tại Đức và Italia, đối tượng ta nhận thấy ở phụ nữ bị bệnh suy tĩnh mạch, tỷ lệ xưng chân thường cao hơn nam giới; trong lúc ngược lại nam giới suy tĩnh mạch thường dễ mắc chàm da, loét chân hơn so với nữ.

Việc làm - Thói quen đứng lâu

Theo những nghiên cứu trước đây, những nghề nghiệp có ảnh hưởng đến thói quen phải đứng lâu, đi lại nhiều… đã được cho rằng là yếu tố nguy cơ làm tăng tỷ lệ mắc bệnh suy tĩnh mạch mãn tính và dãn tĩnh mạch chân. Tuy nhiên, đây đơn thuần là giả thuyết vì y học chưa chứng minh rất rõ được thói quen đứng lâu gây nên bệnh giãn tĩnh mạch nhờ công thức nào.

Tính chất gia đình

Hiện nay y học hiện chưa chứng minh được bệnh có di truyền hay không và chưa xác định được có gen gây bệnh hay không. Một số các nghiên cứu khoa học cho thấy suy tĩnh mạch và giãn tĩnh mạch chân có tính chất gia đình. Một người mắc bệnh thì các thành viên khác cùng huyết thống trong gia đình cũng dễ bị bệnh tương tự, với tần suất gấp 1,5 đến 2 lần đối tượng thông thường.

Nội tiết tố - Thuốc ngừa thai

Dùng thuốc ngừa thai đường uống và liệu pháp hormon thay thế đã được chứng minh là có ảnh hưởng đến nguy cơ dễ bị bệnh huyết khối tĩnh mạch sâu. Dù vậy, thuốc ngừa thai và nội tiết tố không có ảnh hưởng đến suy tĩnh mạch và giãn tĩnh mạch chân, không gia tăng nguy cơ mắc bệnh này.

Mang bầu

Mang bầu, sanh nở lắm lần và thời gian mang thai tăng thêm nguy cơ dãn tĩnh mạch chân. Phụ nữ đã mang bầu và có chữa nhiều lần có nguy cơ bị bệnh cao hơn đối tượng chưa có thai và nam giới gấp 2 lần.

Béo phì

Vai trò của chứng béo phì trong mối liên quan với bệnh giãn tĩnh mạch chi dưới vẫn còn có nhiều ý kiến trái ngược. Theo nghiên cứu hiện đại tại Anh quốc, mức độ BMI trên 27 gia tăng nguy cơ dãn tĩnh mạch ở nữ giới, nhưng không tăng nguy cơ này ở nam giới. Một nghiên cứu khoa học lớn khác tại Đức (nghiên cứu Bonn) cho thấy mức độ BMI trên 30 chỉ tăng thêm nguy cơ giãn tĩnh mạch một phương pháp không đáng kể ở nữ giới, nhưng lại làm tăng rất rõ nguy cơ suy tĩnh mạch ở cả nam lẫn nữ.

Táo bón kinh niên

Theo một số nhà nghiên cứu, một vài người gây nên táo bón kinh niên cũng là nhóm yếu tố nguy cơ của bệnh suy giãn tĩnh mạch.

Các đối tượng dễ mắc chứng suy giãn tĩnh mạch

Suy giãn tĩnh mạch (chủ yếu gặp ở tĩnh mạch nông chi dưới) là vấn đề tĩnh mạch bị giãn, chạy quanh co và có dòng máu chảy theo chiều ngược lại nhau. Bệnh thể hiện lúc thành tĩnh mạch bị suy yếu và các van một chiều bên trong lòng mạch bị tổn thương.

Phụ nữ có thai, một số người có nghề nghiệp bắt buộc phải đứng hoặc ngồi lâu, người cao tuổi... đều là những người có nguy cơ mắc bệnh suy giãn tĩnh mạch chân.

1. Một vài người làm cho nghề nghiệp đòi hỏi phải ngồi lắm, đứng liên tục và tương đối ít vận động:

Tài xế, người làm việc ở văn phòng hoặc các nghề nghiệp đòi hỏi phải đứng lâu như giáo viên, đầu bếp, nhân viên bán hàng, thợ đứng máy... đều là những đối tượng dễ mắc bệnh suy giãn tĩnh mạch.

Khi ta đứng hoặc ngồi lâu, máu trong thì hệ thống tĩnh mạch chân sẽ bị dồn xuống và ứ lại, tăng thêm áp lực trong hệ thống tĩnh mạch, gây trở ngại trong việc đưa máu trở về tim và lâu ngày sẽ khiến cho tổn thương tới các van. khi đó bệnh suy giãn tĩnh mạch chân sẽ xảy ra.

2. Người lớn tuổi:

Hiện tại các nhà nghiên cứu hiện đại đều ghi nhận tuổi cao là nhân tố gia tăng khả năng suy tĩnh mạch mãn tính và suy giãn tĩnh mạch chân. Độ tuổi thường mắc bệnh giãn tĩnh mạch là từ 30 tuổi trở lên. Tuổi càng cao, suygiãn tĩnh mạch càng trầm trọng hơn. Nhưng trong thời gian này, bệnh suy giãn tĩnh mạch còn đang có xu hướng trẻ hóa (do đặc tính việc làm bận rộn dẫn đến không quá nhiều hoạt động thể dục thể chất, cùng với đó chính là do chế độ ăn khá ít chất xơ). Suy tĩnh mạch có năng lực gặp ở tuổi từ 20 trở đi.

3. Nữ giới và bà mẹ mang thai:

Nhiều nghiên cứu cho thấy, bệnh suy giãn tĩnh mạch thường xuất hiện ở phụ nữ hơn là nam giới. Cứ khoảng 2-3 người bệnh nữ mắc bệnh thì mới có một người bệnh nam bị suy giãn tĩnh mạch. nguyên nhân chính là tại nội tiết tố nữ. Nếu hàm mức độ nội tiết tố nữ tăng cao sẽ làm suy giãn thành tĩnh mạch và dễ gây hình thành cục máu đông bên trong.

Với phụ nữ mang thai, do sự mở rộng của cổ tử cung, sự biến đổi những hormon và tăng cân đột ngột, những tĩnh mạch sẽ gặp áp lực lớn hơn thường ngày và gây khó khăn trong việc lưu thông máu trở về tim, từ đó gây ra suy giãn tĩnh mạch.

Ngoài ra còn do thói quen đi giày cao gót, mặc quần áo quá chật, áp dụng thuốc ngừa thai, có chữa và sinh đẻ lắm lần.

4. Người mắc béo phì:

Đa phần một số người béo phì thường xuất hiện xu hướng ít vận động và phương pháp ăn uống không lành mạnh. Ngoài ra, do trọng lượng cơ thể quá nặng ra đôi chân luôn luôn phải chịu áp lực lớn, làm cho những tĩnh mạch dễ dàng bị suy giãn.

Phương pháp ngâm chân cho người bị Suy Giãn Tĩnh Mạch

Ngâm chân như thế nào cho đúng?

Bình thường khi các bệnh nhân bị suy giãn tĩnh mạch hay ngâm chân với nước nóng để giúp khống chế những cơn đau nhất thời. Tuy nhiên, càng về say lâu ngày bệnh sẽ nặng hơn bởi tuần hoàn mạch máu giãn nhanh hơn khi tiếp xúc với nhiệt độ cao.

Theo 1 nghiên cứu của Viện y Khoa ở Mỹ, thì bệnh nhân suy giãn tĩnh mạch cần sử dụng nước lạnh để ngâm chân. Nước lạnh làm cho các huyết quản ở chân co lại mạnh, cùng khi bỗ trợ chức năng sinh lý của các cơ quan trong cơ thể ở trạng thái hoạt động tích cực dưới dự điều tiết bởi chất dịch thần kinh.

Trong lúc ngâm chân, người bệnh cần ngâm chần từ phía dưới mắt cá chân trở xuống với nước lạnh khoảng 10 độ C khoảng chừng 10 phút. Lúc ngâm chân có thể thực hiện hoạt động chân dẫm chân tại chỗ. Để việc trị liệu thực sự có công dụng, các bạn chỉ cần sử dụng tay xoa bóp làm chân ấm nóng lên rồi mới thực hiện ngâm chân với nước lạnh. Sau khi cho hai chân vào nước lạnh, hoạt động của hai chân liên tục để massage cho nhau, đến khi chân trở nên hồng hào hơn. Với những trường hợp ngâm chân nước lạnh dưới 5 độ C thì chỉ nên ngâm chân khoảng 5 phút là đủ.

Ngoài việc ngâm chân ra, thì khi bệnh nhân đau và mỏi chân có thể chườm nước đá lạnh. các bạn có thể giúp loại bỏ 1 chai nước lạnh vào ngăn đá, sau lúc đóng đá lấy chườm vào chỗ đau mỏi khoảng mười phút sẽ giúp bạn đỡ đau hơn.

Cũng có lắm người sử dụng voi hoa sen nước lạnh để mát-xa đôi chân, giải pháp này cũng khá công dụng. Những bạn có năng lực tiến hành xịt nước lạnh lên chân lúc đau mỏi sau đó mát xoa đôi chân từ mắt cá chân lên phái đầu gối khoảng 10 phút mỗi ngày.

Hướng dẫn cho bạn

Cho dù ngâm chân giúp cho đối tượng bị bệnh suy giãn tĩnh mạch giảm bớt những cơn đau, tuy nhiên, nên tránh ngâm chân thường xuyên vì 2 bàn chân là bộ phận đấu mút xa nhất của nhánh huyết quản, tầng mỡ của chân quá mỏng, giữ nhiệt nên chân dễ bị nhiễm lạnh và gây nên bệnh.

Hiện ngoài ngâm chân để giảm bớt những cơn đau, để điều trị loại bệnh suy giãn tĩnh mạch chân khả năng, giảm bớt những cơn đau bạn nên sử dụng vớ y khoa chữa trị suy giãn tĩnh mạch.

9 vận động tốt cho người suy giãn tĩnh mạch

Những động tác tập tại chỗ rất hữu ích khi ngồi lâu, giúp máu lưu thông tốt.

1. Xoay tròn bàn chân trên gót chân (xoay từ trái qua phải, và ngược lại).

2. Nên nhón gót lúc phải ngồi lâu. Lặp lại lắm lần.

3. Hoặc nhịp chân khi phải ngồi lâu. Lặp lại lắm lần.

4. Hoặc co duỗi 2 chân xen kẽ khi ngồi lâu.

5. Nên tập và chơi những môn thể thao có động tác nhịp nhàng và nhẹ nhàng như: đi bộ, chạy bộ, bơi lội, đạp xe, khiêu vũ, trượt tuyết.

6. Hạn chế chơi những môn thể thao có cử động nhanh, mạnh và chuyển hướng đột ngột gây chấn động lên hệ tĩnh mạch chân: các môn thể thao nặng (cử tạ, tập thể hình, chạy tốc độ, nhảy cao, nhảy xa...), các môn có đối đầu xì-stress (tennis, cầu lông,...), những môn chơi với bóng (bóng đá, bóng rổ, bóng chuyền...)

7. Thư dãn nghỉ ngơi và ngủ: nên kê chân cao hơn tim khoảng 15cm.

8. Tránh tắm nước nóng – sau khi tắm xong nên xối chân lại bằng nước lạnh. Nước lạnh sẽ làm cho co thắt tĩnh mạch, làm cho sự vận chuyển máu hồi lưu về tim dễ dàng hơn.

9. Tăm hơi và ngồi ngâm mình trong nước nóng, nhưng sau đó các bạn phải nhớ xối chân lại bằng nước lạnh và nằm gác chân cao.

Chúng ta thường thích tắm nắng. Nhưng nắng nóng có hại cho tĩnh mạch của các bạn. các bạn nên chọn nơi có bóng mát, và nếu có điều kiện các bạn nên đi dạo trên bờ biển bằng cách lội chân trần trong nước biển lạnh.

Coi chừng tác dụng phụ khi dùng thuốc chữa suy giãn

Người mắc chứng đau nhức chân, tê nặng chân, vọp bẻ, nổi gân xanh ở chân nghi bị suy giãn tĩnh mạch cần đi khám để được điều trị đúng cách.

Suy giãn tĩnh mạch là rối loạn chỉ tình trạng làm giảm chức năng của tĩnh mạch. Tĩnh mạch là mạch máu đóng vai trò đường dẫn, giúp đưa máu từ khắp nơi về tim để thực hiện quá trình tuần hoàn làm “tươi máu” trở lại. Trong lòng tĩnh mạch được cấu trúc bởi một hệ thống van một chiều nên máu trở về tim từ tĩnh mạch cũng theo một chiều nhất định, không có hiện tượng lưu thông ngược trở lại.

Nên lưu ý, suy giãn tĩnh mạch là bệnh lành tính nhưng sẽ có di chứng nguy hại nếu không được điều trị kịp thời. Có tình trạng là người bệnh không đi đến bác sĩ để được khám chữa trị mà lại nghe theo lời đồn đại hoặc tuy ý mua thuốc giảm đau về dùng. Trong trường hợp này, sẽ là sai lầm nếu dùng thuốc chữa viêm xương khớp để trị bệnh suy giãn tĩnh mạch.

Trong điều trị viêm xương khớp để trị đau và viêm, người ta phải dùng các thuốc chống viêm giảm đau. Thuốc được khuyến cáo dùng Thứ nhất là paracetamol, nhưng paracetamol chỉ tác dụng khi viêm xương khớp loại nhẹ. Khi bị đau từ trung bình trở lên, đối tượng ta bắt buộc dùng thuốc chống viêm không steroid (viết tắt NSAID). Thuốc NSAID cổ điển như aspirin, diclofenac, ibuprofen... có tác dụng chống viêm giảm đau tốt nhưng lại gây nhiều tác dụng phụ có hại, đặc biệt là đau dạ dày, làm loét, thậm chí gây xuất huyết tiêu hóa. Còn thuốc NSAID mới gọi là thuốc ức chế chọn lọc COX-2 như celecoxib, etoricoxib có thể gây hại về tim mạch. Bệnh nhân dùng thuốc điều trị viêm xương khớp để điều trị suy giãn tĩnh mạch một cách tùy tiện có thể giảm đau ban đầu nhưng không hồi phục được tình trạng suy giãn tĩnh mạch và có thể nặng thêm. Mặt khác, dùng thuốc không đúng sẽ bị các tác dụng không muốn tác dụng phụ không mong muốn như hại gan, viêm loét dạ dày tá tràng, hại tim mạch.

Những nghề dễ mắc suy giãn tĩnh mạch

1. Bảo vệ

Chúng ta thường thấy ở các cửa hàng, mấy anh bảo vệ đi tới đi lui và thỉnh thoảng co chân đá ra sau vài cái… Họ mỏi chân lắm rồi đó bạn! Đó là biểu lộ của suy giãn tĩnh mạch.

2. Cảnh sát

Cảnh sát giao thông, đứng gác cơ quan… phải đứng suốt ngày và suốt ca trực của họ, và gần như chơi có thời cơ ngồi nghỉ là đối tượng nguy cơ cao của suy tĩnh mạch.

3. Lái xe

Ngồi sau tay đua, dù phải chạy xe đường dài hay lái xe taxi nội thành… đều phải để đôi chân ít vận động và tụ hội quan sát, nghĩ suy, và xử lý cảnh huống trên đường.

4. Vận cổ vũ (nhất là môn cử tạ)

Để có được thành tích trong thể thao, các vận cổ vũ phải luyện tập, và các động tác đều làm “rắn chắc cơ bụng” để giữ cột sống không bị thương tổn khi nhấc vật nặng như cử tạ. Khi khiêng càng nặng thì cơ bụng càng ép vào càng nhiều, và bởi đó làm ùm tắt đường về của tĩnh mạch.

5. Những nghề phải phơi nắng cả ngày:

Đi hồ, làm muối, làm đồng, làm rẫy, xe ôm ấp, đạp xích lô… Nên mặc quần dài khi làm việc để che nắng chiếu trực tiếp vào chân.

6. Những nghề xúc tiếp với môi trường nóng:

Đứng lò rèn, đứng lò tráng bánh, đi trên cát nóng…sẽ làm nóng đôi chân của bạn. Chính hơi nóng đó khiến cho tĩnh mạch bị dãn và làm suy van tĩnh mạch. Bạn nên làm mát bằng nước mỗi khi có thể. Hoặc dùng vật cách nhiệt che đậy để hạn chế hơi nóng tác động tới đôi chân bạn. 

Thời kì kéo dài, từ năm này qua năm nọ, thậm chí cả đời… là nhân tố cần thiết nhất, cùng với quá trình lão hóa làm giảm khối lượng cơ bắp chuối, nhão cơ, teo cơ… khiến cho bệnh phát hành theo thời kì. Để giảm liên quan này, cần bù đắp bằng việc năng đồng đội dục hàng ngày.

Công dụng của hệ thống tĩnh mạch

Động mạch và tĩnh mạch

Tất cả các tế bào trong cơ thể đều được cung cấp các chất dinh dưỡng cần thiết và ô-xy (oxygen) duyệt tuần hoàn động mạch. Tuần hoàn này tải máu “tươi” đi khắp cơ thể. Tim bơm máu vào các động mạch ở áp suất cao. Để chịu được áp suất này, thành động mạch được cấu trúc do hệ thống cơ mạnh khỏe. Sự bàn thảo chất dinh dưỡng xảy ra ở các huyết quản rất bé gọi là mao mạch.

Tĩnh mạch vận tải máu đã sử dụng trở về tim và đến các cơ quan (gan, thận) để lọc sạch chất nhơ và tới phổi để đổi lấy ô – xy. Thành tĩnh mạch mỏng tanh hơn thành động mạch và các lớp cơ cũng yếu hơn, vì tĩnh mạch không phải chịu đựng áp suất cao như động mạch.

Một khi đến các mao mạch bé nhất, áp suất này gần như tan biến hoàn toàn. Từ đây, vì máu phải được vận chuyển ngược chiều trọng lực từ chân về tim, nên lực hút của tim không còn đủ để giúp sức cho dòng chảy của máu. Tạo hóa đã tạo cho loài người các cơ chế khác để bù trừ, giúp máu vượt qua độ cao 1,5m từ bàn chân về đến tim.

Ngoài tác dụng chuyển vận máu đã qua dùng, tĩnh mạch cũng có tính năng lưu trữ máu và điều hòa nhiệt độ cơ thể. Khi tiết trời nóng bức, tĩnh mạch dãn ra, nhờ đó nó hút nhiều máu hơn để làm mát bề mặt da.

Hệ thống tĩnh mạch chạy dưới bề mặt da và góp nhặt máu từ các lớp da. Phần này gọi là hệ thống tĩnh mạch nông. Từ đây, máu góp được sẽ đổ vào hệ tĩnh mạch sâu (được xung quanh vì các bắp cơ ở chân) phê chuẩn các tĩnh mạch xuyên (thông nối giữa hệ tĩnh mạch nông và sâu). Hệ tĩnh mạch sâu tiếp tục vận chuyển máu về tim nhờ hoạt động bơm của cơ.

Điều này có nghĩa, vận động là cần thiết để tiến hành chức năng lưu thông máu về tim. Mỗi bước đi các bắp cơ sẽ nở ra tạo ra một “nhát bóp” ép lên tĩnh mạch sâu và đẩy máu lên cao về tim. Ở thì nghỉ của cơ lúc chân nghỉ, nếu không có gì “chặn lại” thì máu sẽ chảy ngược xuống chân theo chiều trọng lực. Lúc đó, vai trò của “van tĩnh mạch” được phát huy.

Các van tĩnh mạch

Các van tĩnh mạch ngăn ngừa máu chảy ngược xuống chân và phân tán sức ép trong lòng mạch nhờ hệ thống nhiều van riêng rẽ đóng dọc theo chiều dài của tĩnh mạch. Nó hoạt động như van “một chiều”, chỉ cho máu chảy một chiều từ chân về tim. Nếu tắt nghẽn tĩnh mạch có thể gây nên triệu chứng giãn tĩnh mạch.

Hệ thống các tĩnh mạch trông giống như những cánh buồm được gắn theo đường cong của thành tĩnh mạch và khép sát vào nhau ở giữa lòng tĩnh mạch. Nếu máu chảy lên nhờ áp lực phát hành từ các bơm cơ, các van này mở ra. Nếu máu chảy ngược xuống bởi vì sức hút của trọng lực, các van này đóng lại, không cho máu chảy xuống.

Chân sưng có phải bị suy giãn tĩnh mạch chân không?

Kính chào thầy thuốc, tôi tên Liên 60 thường trú thủ đô Hà Nội có tiền sử bệnh ung thư vú đã chữa trị được 7 năm. bởi vì công việc ngồi lâu, đứng liên tục trong thời gian này tôi bị giãn tĩnh mạch chân, tôi đã sử dụng Đapplon va mang vớ y học nhưng không tích cực lắm, tôi bị tiều đường tube 2 khoảng 2 năm. Đã ba hiện tại tôi bị sưng ban chân và mắt cá chân. Tôi có uống các loại thuốc giảm đau, kháng viêm nhừng, ngầm chân trong nước nóng với muối hột và lá lỡp nhưng mà không bớt, khộ chịu nhất là sạng ngủ dậy, đi lại khó Tội mắc bệnh gì bác sĩ có thể hươsng dần cho tôi cách điều trị và sử dụng thuốc gì, trước đây. Tôi có làm việc trong trung tâm y tế, giờ bán tân dược tại nhà nếu bệnh nghiêm trọng tôi cần phải khám đâu. Và các bưoc tiếp theo phâi làm gì, sáng nay tôi lại bị vọp bẽ rất đau và lâu Xin chân thành rất cám ơn bác sĩ.

Chào bạn!

Vấn đề chính bây chừ bạn đang thắc mắc là tình trạng sưng nặng chân và đi lại gian nan đúng không? Thường bệnh nhân đến trung tâm y tế than phiền là bị sưng sống động ra đây là tình trạng phù vì tàng trữ dịch trong thân thể. Đối với trường hợp của bạn phù có thể bởi vì bệnh giãn tĩnh mạch gây ra cũng có thể là biến chứng (xem thêm: triệu chứng giãn tĩnh mạch chân) của bệnh đái toá đường (đái dỡ đường nếu không kiểm soát tốt có thể gây biến chứng tim mạch và thận, đây là 2 căn do thường xuất hiện nhất gây phù). Vì thế để an tâm nhất bạn nên đến cơ sở ý tế khám, có thể khám chuyên khoa tim mạch hoặc khoa nội tổng quát tìm căn do xác thực để chữa trị nhé.